Tại sao mọi cơn bão đều có tên và ai là người đặt tên cho bão?

08:49 13/09

Ngày nay, mỗi cơn bão đều có tên riêng. Vậy tại sao bão có tên, bão được đặt tên khi nào và ai là người đặt tên cho bão?

Ngày nay, mỗi cơn bão đều có tên riêng, và ai cũng thấy rằng việc đặt tên cho các cơn bão giúp chúng ta có thể thảo luận và phân biệt các cơn bão khác nhau một cách dễ dàng. Tuy nhiên, các nhà khí tượng học đã phải mất rất nhiều thời gian và công sức để giúp các cơn bão có “quyền lợi” được đặt tên riêng như bây giờ.

Trước kia, bão được đặt tên theo đường kinh-vĩ tuyến mà chúng đi quá. Cách đặt tên này đối với các nhà khí tượng thì không có vấn đề gì, nhưng đối với người dân thì lại rất khó nhớ.

Năm 1950, Cơ quan Khí tượng Hoa Kỳ đã phát triển một hệ thống đặt tên bão theo bảng chữ cái (như Able, Baker, Charlie…). Hệ thống này được sử dụng lặp đi lặp lại mỗi năm. Cơn bão đầu tiên trong năm luôn có tên là “Able”, cơn bão thứ hai trong năm luôn có tên là “Baker”, cứ như vậy.

Đến năm 1953, nhận thấy phương pháp đặt tên kiểu này có nhiều bất cập vì đã có nhiều cơn bão mang tên giống nhau, hệ thống này được thay đổi và các cơn bão sẽ được đặt theo tên phụ nữ. Cách làm này bắt chước các nhà khí tượng hàng hải, có thói quen đặt tên các con tàu theo tên phụ nữ.

Năm 1979, hệ thống này lại thay đổi lần nữa, các cơn bão được theo tên của cả phụ nữ và đàn ông.

Tại sao mọi cơn bão đều có tên và ai là người đặt tên cho bão? - ảnh 1

Khi cơn bão bắt đầu xuất hiện vòng xoáy và có vận tốc gió đạt 39 dặm một giờ thì sẽ được đặt tên. Ảnh minh họa

Mỗi đại dương lớn trên thế giới sẽ có các danh sách tên bão cho riêng mình. Hiện nay, Đại Tây Dương có 6 danh sách tên bão và sẽ được quay vòng. Nghĩa là danh sách tên bão được sử dụng trong năm 2017 sẽ được sử dụng tiếp vào năm 2023.

Tuy nhiên cũng có ngoại lệ. Những cơn bão nào gây ra thiệt hại nghiêm trọng sẽ không được tái sử dụng vì những lý do liên quan đến luật pháp và lịch sử. Như cái tên “Katrina” sẽ không bao giờ được sử dụng nữa vì những tàn phá mà cơn bão Katrina gây ra ở New Orleans năm 2005. 

Vậy khi nào thì một cơn bão bắt đầu được đặt tên? Khi cơn bão bắt đầu xuất hiện vòng xoáy và có vận tốc gió đạt 39 dặm một giờ.

Hiện này, có tới 6 danh sách khác nhau được WMO sử dụng để đặt tên các cơn bão. Mỗi danh sách gồm 21 tên (nhưng tên có các chữ cái Q, U, X, Y, Z không được sử dụng!). Chúng sẽ được sử dụng xoay vòng với chu kỳ 6 năm.

Như vậy mỗi năm sẽ có một danh sách gồm 21 tên và năm sau lại một danh sách 21 tên khác, nhưng nếu một năm có nhiều hơn 21 cơn bão (ví dụ năm 2005).

Khi đó, tên của những cơn bão từ 21 trở đi sẽ có tên theo bảng chữ cái Hy Lạp. Một trường hợp đặc biệt khác là khi các cơn bão "vượt biên" từ đại dương này qua đại dương khác, hoặc biến đổi thành áp thấp nhiệt đới rồi phát triển lại thành bão. Lúc đó tên của chúng cũng sẽ bị thay đổi!

Riêng ở tây bắc Thái Bình Dương, bão lại được đặt tên theo động vật hay hoa lá. 

Ở vùng Tây Thái Bình Dương (gồm 14 quốc gia, trong đó có Việt Nam, Trung Quốc, Nhật Bản…) mỗi nước sẽ được đăng ký 10 cái tên (như vậy có tổng cộng 140 tên bão) và tên gọi sẽ được xoay vòng trong 5 danh sách. Sau đó sẽ được Trung tâm Bão nhiệt đới Tokyo thuộc cơ quan khí tượng Nhật Bản đặt tên.

Ngoài ra ở Việt Nam, khi bão vào biển Đông thì sẽ đánh số thứ tự trong một năm do Nhà nước quy định (và vẫn có tên quốc tế như khi Việt Nam đăng ký tên). Ví dụ: Bão số 8 là tên gọi của bão Sơn Tinh (tên quốc tế do Việt Nam đăng ký) hay bão Damrey (VN gọi là bão số 7).

Theo VietQ

Bình luận

Tối thiểu 10 chữ Tiếng việt có dấu Không chứa liên kết

Gửi bình luận
Truyền hình trực tuyến
Đang phát: Góc cuộc sống: Nghề chế tác nhạc cụ truyền thống
Thời sự Hưng Yên thứ 5 ngày 21/9/2017
Thời sự Hưng Yên thứ 5 ngày 21/9/2017
Thời sự Hưng Yên thứ 4 ngày 20/9/2017
Thời sự Hưng Yên thứ 3 ngày 19/9/2017.
Trái trang 1 - Chi tiếtTrái trang 1 - Chi tiếtTrái trang 1 - Chi tiếtTrái trang 1 - Chi tiếtTrái trang 1 - Chi tiết

CHƯƠNG TRÌNH TRUYỀN HÌNH 22/09/2017

05:30 Thể dục buổi sáng
05:40 Thông tin sức khỏe
05:45 A ninh Hưng Yên
06:00 Thời sự Hưng Yên
06:30 Thời sự đồng bằng sông Hồng
07:00 Phim truyện: Hai số phận, tập 33, 34
08:30 Ca nhạc:
09:00 Phim tài liệu: Hai mươi năm tìm lại chính mình
09:25 Góc cuộc sống: Nghề chế tác nhạc cụ truyền thống
10:00 Dân ca: Hưng Yên nhãn ngọt sen bùi
10:30 Tạp chí văn hóa
10:50 Phổ biến pháp luật
11:00 Thời sự đồng bằng sông Hồng
11:30 Bản tin trưa
11:50 Điểm báo
12:00 Phim truyện: Người thừa kế gia nghiệp, tập 12
12:45 Thế giới động vật: Gia đình nhà gấu, P2
13:05 Hộp thư truyền hình
13:15 Ca nhạc: Hãy đến với anh
13:30 Du lịch qua màn ảnh nhỏ: Ký sự hỏa xa, P22
13:45 Di sản văn hóa: Lễ hội Qua Tiết của người Dao đỏ
14:15 Phim tài liệu: Lên đỉnh chống Sủa Giàng
15:00 Sân khấu: Hoa hồng đỏ
16:30 Ca nhạc: Vời vợi tình quê
17:20 Chương trình thiếu nhi: Những hiệp sĩ xanh - Ngày hội xanh
17:30 Phim truyện: Lọ lem thành phố, tập 33
18:30 An ninh Hưng Yên + Hộp thư truyền hình
18:50 Điểm báo + Thông tin sức khỏe
19:00 Tiếp sóng thời sự VTV
19:50 Thời sự Hưng Yên + Dự báo thời tiết
20:20 Thông tin sức khỏe
20:30 Phim truyện: Bóng tối tội lỗi, tập 9, 10
22:00 Thời sự đồng bằng sông Hồng
22:20 Phổ biến pháp luật
22:25 Phim tài liệu: Hai mươi năm tình lại chính mình
23:00 Thời sự Hưng Yên
Trái trang 2 - Chi tiết
Trái trang 3 - Chi tiết